Τέλος σε μια ερμηνευτική διαμάχη που ξέσπασε αμέσως μετά την απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου για τα δάνεια του νόμου Κατσέλη επιχειρεί να βάλει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τη νομοθετική ρύθμιση που κατέθεσε στη Βουλή.
Η παρέμβαση δεν περιορίζεται στην εφαρμογή της δικαστικής απόφασης, αλλά έρχεται να απαντήσει σε τρία κρίσιμα ζητήματα που είχαν ήδη προκαλέσει αντιδράσεις μεταξύ δανειοληπτών, τραπεζών και εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.
Το πρώτο αφορά τον τρόπο υπολογισμού των τόκων στις ρυθμίσεις διάσωσης της κύριας κατοικίας. Παρότι η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου έκρινε ότι ο τόκος υπολογίζεται επί της μηνιαίας δόσης και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου της οφειλής, μετά τη δημοσίευση της απόφασης διατυπώθηκαν διαφορετικές ερμηνείες ως προς τη χρονική διάρκεια της τοκοφορίας. Το υπουργείο επιλέγει πλέον ρητά την ευνοϊκότερη για τους δανειολήπτες εκδοχή, προβλέποντας ότι ο τόκος θα υπολογίζεται μόνο για το χρονικό διάστημα μεταξύ δύο διαδοχικών δόσεων και όχι για ολόκληρη την περίοδο από την έναρξη της ρύθμισης έως την καταβολή κάθε δόσης.
Το δεύτερο ζήτημα αφορά τα αναδρομικά. Η απόφαση του Αρείου Πάγου δεν προέβλεπε τι θα συμβεί με τα ποσά που έχουν ήδη καταβάλει οι συνεπείς δανειολήπτες με βάση διαφορετικούς τρόπους υπολογισμού των τόκων. Η νέα ρύθμιση προβλέπει ότι τα επιπλέον ποσά που έχουν καταβληθεί θα αναγνωρίζονται ως αποπληρωμή κεφαλαίου, μειώνοντας το υπόλοιπο της οφειλής και περιορίζοντας τον αριθμό των δόσεων που απομένουν μέχρι την πλήρη εξόφληση.
Το τρίτο σημείο αφορά τον επιμερισμό του κόστους που προκύπτει από τη νέα ερμηνεία. Η διάταξη προβλέπει ότι το οικονομικό βάρος θα κατανεμηθεί μεταξύ τραπεζών και του προγράμματος κρατικών εγγυήσεων «Ηρακλής», ανάλογα με τα ποσά που έχει εισπράξει κάθε πλευρά, επιχειρώντας να διατηρήσει την ισορροπία μεταξύ της προστασίας των δανειοληπτών και της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.
Τι προβλέπει η ρύθμιση
- Για καταβολές δόσεων από τώρα και στο εξής ο τόκος υπολογίζεται στη μηναία δόση: Για ενεργές ρυθμίσεις από 5 Ιουνίου 2026, ημερομηνία δημοσίευσης της υπ’αριθμ. 6/2026 την απόφασης της ολομέλειας του Αρείου Πάγου, ο τόκος θα υπολογίζεται βάση της μηνιαίας δόσης. Πιο συγκεκριμένα, ο τόκος που προβλέπεται από το άρθρο 9 παρ. 2 του ν. 3869/2010 υπολογίζεται επί της ορισθείσας από το δικαστήριο μηνιαίας δόσης. Κάθε μηνιαία καταβολή περιλαμβάνει μέρος κεφαλαίου στο ύψος που έχει προσδιοριστεί από την δικαστική απόφαση και τον τόκο που αντιστοιχεί στο χρονικό διάστημα από την προηγούμενη έως την καταβολής της επόμενη δόση. Ειδικά για την πρώτη δόση υπολογίζεται περίοδος τοκοφορίας τριάντα (30) ημερών.
- Αναδρομικά υπερβάλλοντα ποσά που έχουν καταβληθεί και αφορούν ενεργές ρυθμίσεις, αναγνωρίζονται ως καταβληθέν κεφάλαιο και απομειώνουν τον αριθμό των δόσεων που απομένουν για αποπληρωμή: Για ενεργές ρυθμίσεις που δεν έχουν περατωθεί ή δεν έχουν πληρωθεί οι προϋποθέσεις για να κηρυχθούν έκπτωτες κατά το χρόνο έναρξης ισχύος του παρόντος, εφόσον έχουν καταβληθεί υπερβάλλοντα ποσά από τον χρόνο έναρξης της ρύθμισης όπως αυτός προβλέπεται στη δικαστική απόφαση, ή σε περίπτωση που η ρύθμιση έχει μεταρρυθμιστεί με δικαστική απόφαση από το χρόνο έναρξης καταβολών της τελευταίας μεταρρύθμισης, τότε η διαφορά του συνολικού ποσού που έπρεπε να καταβληθεί και αυτού που καταβλήθηκε για την ανωτέρω χρονική περίοδο, αφαιρείται από τις τελευταίες κατά χρονολογική σειρά δόσεις προς καταβολή, απομειώνοντας το συνολικό αριθμό των εναπομενουσών δόσεων προς καταβολή. Η διαφορά των τόκων που καταβλήθηκαν και αυτών που έπρεπε να καταβληθούν, δυνάμει άλλων μεθόδων υπολογισμού τοκοφορίας, εκλαμβάνεται ως αποπληρωμή κεφαλαίου και απομειώνει το υπόλοιπο της οφειλής όπως έχει διαμορφωθεί κατά το χρόνο έναρξης ισχύος του παρόντος. Τυχόν καταβληθέντα ποσά για ρυθμίσεις που έχουν περατωθεί ή έχουν πληρωθεί οι προϋποθέσεις για να κηρυχθούν έκπτωτες δεν αναζητούνται αναδρομικά.
- Υπερβάλλοντα ποσά που έχουν εισπράξει τα πιστωτικά ιδρύματα κατά την περίοδο πριν μεταφερθούν τα δάνεια στον ΗΡΑΚΛΗ, τα αποδίδουν τα πιστωτικά ιδρύματα στον ΗΡΑΚΛΗ.
- Αποσαφηνίζεται ότι σε περιπτώσεις ρυθμίσεων βάση του εξωδικαστικού η μηνιαία δόση υπολογίζεται ως τοκοχρεολυτική δόση επί του συνολικού ποσού της ρυθμιζόμενης οφειλής και όχι επί της μηνιαίας δόσης, όπως άλλωστε προβλέπεται στο νόμο, στις κανονιστικές πράξεις, στις συμβάσεις των ρυθμίσεων και στον υπολογισμό της εγκεκριμένης ρύθμισης για τον οποίο έχει συμφωνήσει ο δανειολήπτης κατά την ένταξη στη ρύθμιση.